WORLD WAR 1

Ang Unang Digmaang Pandaigdig (InglesWorld War I/pinaikling WWI) ay isang pandaigdigang digmaang naganap mula 1914 hanggang 1918 na kinasangkutan ng mga makapangyarihang bansa sa mundo na noon ay napapangkat sa dalawang magkalabang alyansa: ang Alyadong Puwersa (sang-ayon sa Tatluhang Kasunduan ng Imperyong Briton,Imperyong Ruso at Pransiya) at Puwersang Sentral (mula naman sa Tatluhang Alyansa ng Imperyong AlemanAwstriya-Unggriya at Italya). Ang digmaan ang ikaanim sa pinakamapinsalang giyera sa kasaysayan. [Source: Wikipedia]

Nagkaroon ng pitong dahilan ang World War 1:

  • Nasyonalismo
  • Imperyalismo
  • Militaryanismo
  • Pagpaparami ng mga kagamitang pandigma
  • sistema ng pag-aalyansa 

             -Triple Alliance: Germany, Austria-Hungary, at Italy

            -Triple Entente: UK, France, at Russia

  • Pagsiklab at paglaganap ng mga labanan sa Balkan
  • Pagpatay kay Archduke Franz Ferdinand

Read More

AMISTAD (1997)

- Ito ay isang pelikula hango sa mga totoong pangyayari noong 17th century, at isa mga pelikula ng batikang direktor na si Steven Spielberg. Ito ay ang mga totoong pangyayari noong panahon ng eksplorasyon at paggagalugad ng mga Europeo. Ito ay patungkol sa isang slave-ship na kung tawagin ay La Amistad, kung saan binihag ang maraming Aprikano ang binihag upang ipadala sa Cuba at gawing mga alipin. Sa kanilang paglalakbay kasama ang mga Espanyol, sila ay pinahirapan at pinagpapapatay ng mga ito. May isang Aprikano roon, si Cinqué, na namumukod-tangi sa kanila. Kasama ang kanyang mga kapwa Aprikano, inatake nila at pinatay ang karamihan sa mga Espanyol sa kanyang pangunguna. Ang natira lamang na buhay ay ang mga kapitan ng barko. Sa kanilang paglalayag, nakarating sila sa Amerika at pinatapon sa kulungan habang pinoproseso pa ng korte ng Amerika ang tungkol sa kanila. Dito pumasok si President John Quincy Adams at dinipensahan ang kaso ng mga alipin. Sa huli, nagpasya ang korte na sila ay palayain at pabalikin sa kanilang tirahan.

 

Isa ito sa mga magagandang pelikula na nagpapakita ng mga totoong pangyayari noong panahon ng explorasyon at kolonisasyon. Ipinapakita rito ang masasamang naidulot ng panahong ito, at ang katotohanang dulot ng mga Europeo noon. Ipinapakita rin dito ang pang-aapi at pang-aabuso na ginagawa noon sa mga mamamayan ng iba’t ibang bansa na wala namang kamalay-malay. Hinid makatarungan ang ginawang pagdakip at pagbihag sa mga Aprikano dahil basta na lamang sila kinuha ng mga Espanyol ng walang dahilan. At hindi makatarungan ang pagtrato sa kanila sa barko. Hindi makatao ang kanilang ginawa kung kaya’t umapoy sa mga damdamin ng mga Aprikano na magrebelyon at atakihin ang mga Espanyol na ito.

Napakagaling ng pagkakagawa ng pelikulang ito, lalo na’t ang direktor ay napakagaling din. 

Di-Kabutihan ng Globalisasyon

  1. Pag-igting ng di-pagkakapantay pantay ng mga lahi.
  2. Pagkawasak ng kapaligiran.
  3. Bumaba ang kalidad ng buhay sa mga lugar na di inabot ng globalisasyon.
  4. Napagsamantalahan ng malalaking korporasyon ang maliliit na bansa.
  5. Inabuso ng lakas-paggawa ng mahihirap na bansa sa pagbibigay ng mababang pasahod.

Kabutihan ng Globalisasyon

  1. Nagkaroon ng malaking oportunidad na umunlad ang maliliit na bansa.
  2. Bumaba ang presyo ng mga bilihin.
  3. Tumaas ang antas ng pamumuhay ng mahihirap na bansa.
  4. Tumaas ang produksyon.
  5. Dumami ang yamang materyales.
  6. Nabawasan ang kahirapan.
  7. Bumaba ang populasyon.

Mga Inaasahang Epekto ng Globalisasyon

  • Magkaroon ng iba’t ibang uri ng produkto
  • Dumaloy ang salaping puhunan at pautangan
  • Pagkakaroon ng pandaigdigang pamilihan
  • Mapaunlad ang komunikasyon
  • Makilala at magamit ang wikang Ingles
  • Maitaas ang antas ng pamumuhay ng tao

Globalisasyon

  • Isang sistema ng pakikipagtulungan at pagsama-sama kabilang ang mga tao, mga kompanya at pamahalaan ng iba’t ibang bansa sa kapamaraanang maghatid ng pandaigdigang pakikipagkalakalan at pamumuhunan sa tulong ng kaalamang teknolohiya.

Ang Globalisasyon sa Kasalukyang Panahon

  • IBRD - International Bank for Reconstruction and Development
  • IMF - International Monetary Fund
  • GATT - General Agreement on Tariffs Treaty
  • WTO - World Trade Organization
  • OPEC - Organization of Petroleum Exporting Countries
  • Uruguay Round - kasunduan na buuin ang WTO

Neokolonyalismo

Ano nga ba ang Neokolonyalismo?

  • Ito ay isang bagong paraan ng kolonisasyon na kung saan ang isang makapangyarihang bansa ay isinasangkalan ang kalakalan at pulitika upang makontrol ang mga hindi gaanong maunlad at industriyalisadong bansa.

Mga Anyo ng Neokolonyalismo

  1. Pang-ekonomiya
  2. Pulitikal
  3. Militar

Mga Epekto ng Neokolonyalismo

  1. Sobrang pagsandal sa Mayaman at Makapangyarihang bansa
  2. Pagdikta sa Ekonomiya ng Umuunlad at Mahihirap na Bansa
#koloideo  

Mga Ideolohiyang Pang-ekonomiya

  • Liberalismo

Ekonomiyang sumusporta sa patakarang laissez-faire o malayang pamilihan at pananalaping nakabatay sa ginto at pilak.

  • Sosyalismo

Ang patakarang pang-ekonomiya na kung saan ang mga salik ng produksyon ay pag-aari ng estado at hindi ng mga indibidwal.

  • Kapitalismo

Ekonomiyang ang mga salik ng produksyon ay pag-aari ng mga indibidwal o korporasyon na ang layunin ay magkamal ng malaking tubo.

  • Proteksyonismo

Patakarang nangangalaga sa produksyon ng bansa sa pamamagitan ng limitadong importasyong ginagawa sa pamamagitan ng taripa at kota.

#koloideo  

Mga Ideolohiyang Pulitikal

  • Totalitaryanismo

Lahat ng kapangyarihan ay hawak ng pamahalaang sentral.

  • Anarkismo

Doktrinang nagsasaad na lahat ng anyo ng pamahalaan ay mapang-api kaya kailangang alisin.

  • Autocracy

Ang ganap na kapangyarihan ng pamahalaan ay nasa kamay ng iisang tao lamang.

  • Komunismo

Pamahalaan ang nagpaplano at kumokontrol na may isang partidong totalitaryan na humahawak ng kapangyarihan.

  • Segregasyonalismo

Pamahalaan o doktrinang nagpapangkat-pangkat ayon sa lahi o kulay ng balat.

  • Konstitusyonalismo

Pamahalaan na ang mga kapangyarihan ay itinatakda ng mga batas na dapat sundin ng mga mamamayan at mga pinuno.

  • Demokrasya

Pamahalaan na ang mga mamamayan ay direktang namumuno o sa pamamagitan ng mga inihalal nilang katawan.

  • Social Democracy

Pamahalaang nagtataguyod ng mga proseso nang unti-unting paglipat mula sa kapitalismo tungo sa sosyalismo.

  • Imperyalismo

Patakaran ng pananakop ng isang bansa ng teritoryo o kolonya upang itakda rito ang mga kapangyarihang pulitikal at ekonomiko.

  • Monarkismo

Pamahalaang pinamumunuan ng hari o reyna na may limitadong kapangyarihan.

  • Teokrasya

Pamahalaang pinamumunuan ng mga awtoridad ng mga relihiyon.

#koloideo  

Ideolohiya

Ano ang ideolohiya?

  • Ang ideolohiya ay kalipunan ng mga ideya o kaisipan na naglalaman ng mga pangangailangang panlipunan at mga layunin ng isang indibidwal, pangkat, uri ng tao o kultura. 
  • Nagsimula ang ideolohiya sa salitang French na ideologie. Ipinakilala ito ng pilosopong si Desutt de Tracy bilang pantawag sa kanyang “agham ng mga ideya” nakuha niya ang ideyang ito kay John Locke at Etienne Bonnot de Condillac.

Mga Katangian ng Ideolohiya

  1. Nagtataglay ito ng paliwanag sa kabuuan, ng mga karanasan ng tao at ang kanyang paligid.
  2. Mayroon itong programa sa pangkalahatan at pangkaisipan ng isang organisasyong panlipunan at pulitikal.
  3. Nakikita nito ang pagtupad sa mga programa na maituturing na isang hamon.
  4. Nagsisikap itong kumbinsihin at akitin ang katapatan ng naturang ideya.
  5. Patungkol ito sa publiko sa kabuuan ngunit nagtatakda rin ng mga tuntunin sa pamumuno para sa intelektuwal.
#koloideo